قواعد عربی ۷۰

قواعد درس چهاردهم از کتاب دوم دبیرستان ( انسانی ) :

مفعول فیه

 تعریف مفعول فیه:  مفعول فیه اسم منصوبی است که مکان یا زمان وقوع یک جمله را بیان می کند . مانند : اَلْجنّهُ تَحْتَ أقدامِ الْاُمـَّهاتِ . ألْیـَومَ اَکْمَلْتُ  لکُم دینکُم .

   مکان ( مفعول فیه )                       زمان ( مفعول فیه )

 نام دیگر مفعول فیه ، ظرف مکان و ظرف زمان است و مفعول فیه معادل قید مکان و زمان در زبان فارسی است .

 برای تعیین مفعول فیه بودن یک کلمه کافی است حرف « فی » را پیش از آن ذکر کنیم و در صورتی که معنی به هم نخورد کلمه مفعول فیه است . مانند : سافَرْتُ ( فـِی ) یَـوْمَ   الجمعهِ . ( « در » روز جمعه مسافرت کردم  ) زمان ( مفعول فیه )

 ظرف مکان و زمان با حرف جر ( ــِـــٍـ )  مجرور می شود

تعدادی از ظروف مکان و زمان  عبارتند از :

 ظرف مکان = فَوْقَ ( بالا ) ، أمامَ ( روبرو ) ، بَیْنَ ( میان ) ، تَحْتَ ( زیر ) ، وَراءَ ( پشت سر ) ، عِنْدَ ( زیر ) ، جَنْبَ ( کنار ) .                                                                                                                   ظرف زمان = اَلْآنَ ( اکنون ) ، اَلْیَوْمَ (امروز) ، صَباحَ (صبح) ، قَبْلَ ( پیش ) ، بَعْدَ ( پس ) ، لَیْلَ ( شب) ، نَهارَ ( روز ) ، اَمْسَ (دیروز) ، غَدَاً( فردا ) ، مَساءً ( عصر ، شب ) .

 نکته ی مهم :  ظرف همان شبه جمله است که یکی از انواع خبر می باشد .   مانند : اَلطّالِبُ عِنْـدَ الْاُســتاذِ .  عِنْـدَ :  خبر شبه جمله  (   چون ظرف است  ) .

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *