ترجیع بند

ترجیع بند از چند قطعه شعر تشکیل شده است که هر کدام از این قطعه شعرها دارای قافیه و وزن یکسان هستند و در آخر هر رشته شعر یک بیت یکسان با قافیه ای جداگانه تکرار می شود. 

بهترین ترجیح بندهای مربوط به سعدی ، هاتف و فرخی است. 

از ترجیع بندهای معروف ادبی فارسی ترجیع بند هاتف است که بیت ترجیع آن این است: 

که نیکی هست و هیچ نیست جز او —– وحده لا اله الا هو

نمونه ای از ترجیع بند از دیوان سعدی

دردا که به لب رسید جانم —– آوخ که ز دست شد عنانم 

کس دید چو من ضعیف هرگز —– کز هستی خویش در گمانم 

پروانه ام اوفتان و خیزان —– یکبار بسوز و وارهانم 

گر لطف کنی به جای اینم —– ورجور کنی سرای آنم 

بنشینم و صبر پیش گیرم —– دنباله کار خویش گیرم 

زان رفتن و آمدن چگویم —– می آیی و می روم من از هوش 

یاران به نصیحتم چه گویند —– بنشین و صبور باش و مخروش 

ای خام، من این چنین در آتش —– عیبم مکن ار برآورم جوش 

تا جهد بود به جان بکوشم —– و آنگه به ضرورت از بن گوش 

بنشینم و صبر پیش گیرم —– دنباله ی کار خویش گیرم 

ای بر تو قبای حسن چالاک —– صد پیرهن از جدائیت چاک 

پیشت به تواضع است گویی —– افتادن آفتاب بر خاک 

ما خاک شویم و هم نگردد —– خاک درت از جبین ما پاک 

مهر از تو توان برید هیهات —– کس بر تو توان گزید حاشاک 

بنشینم و صبر پیش گیرم —– دنباله ی کار خویش گیرم 

** توضیح: به علت طولانی بودن ترجیع بند تنها قسمتهایی از آن انتخاب شده است که نشان دهنده ساختار شعری ترجیع بند باشد. 

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد.