تقسیم میوز

برای خرید محصول فوق ، روی دکمه خرید زیر کلیک کنید .

نكته 1:

تقسیم میوز ، میوز نوعی تقسیم هسته‌ی سلول است كه طی آن از هر سلول 2nكه معمولاً سلولهای تخصص یافته‌ای برای تولید مثل هستند (گامت یا هاگ) پدید می‌آیند میتوز از دو تقسیم هسته به نام میوز I و میوز II تشكیل شده است كه مراحل آنها به شرح زیر است :

1) پروفاز I: 1) كروموزوم ها فشرده و قابل رویت می‌شوند. 2) غشای هسته تجزیه می‌شود. 3) كروموزوم های همتا، كه هر كدام دو كروماتید دارند. از طول كنار هم قرار می‌گیرند و ساختاری چهار كروماتیدی به نام تتراد را پدید می‌آورند:

2) متافازI: قرارگیری تترادها در سطح استوای سلول به كمك رشته‌های دوك – نو تركیبی.

3) آنافاز I: جدا شدن كروموزوم های همتا از یكدیگر و به قطبین رفتن آنها ( تفكیك دو ژن آلل)

4)تلوفاز I: از بین رفتن دوك 2)تشكیل دوباره پوشش هسته 3) تقسیم سلول به دو سلول جدید كه هر سلول فقط یكی از هر جفت كروموزوم همتا را دارد.

در این فاصله همانند سازی كروموزوم صورت نمی‌گیرد!

5) میتوز II: كه خود شامل پروفاز II، آنافاز II ، آنافاز IIو تلوفاز II است و كاملاً شبیه تقسیم میتوز است.

* سلول در مراحل پروفاز I و متافاز I: دیپلوئید مضاعف، در مرحله‌ی آنافاز I در هر قطب: هاپلوئید مضاعف، در مرحله‌ی تلوفاز I در هر هسته: هاپلوئید مضاعف، در مراحل پروفاز II و متافاز II : هاپلوئید مضاعف ، در مرحله‌ی آنافاز II در هر قطب : هاپلوئید و در مرحله‌ی تلوفاز II در هر سلول: هاپلوئید است.

نكته 2:

تتراد، تتراد ساختاری شامل 2 كروموزوم همتا (یك جفت)، 2 سانترومر، 4 كروماتید، 4 DNA و 8 نوار پلی نوكلئوتیدی است و در ضمن هر سلول 2n در مرحله‌ی پروفاز میوز I توانایی تشكیل n تتراد را دارد.

نكته 3:

تقسیم میتوز در سلول های n ، 2n ،3n و … دیده می‌شود و از هر سلول، دو سلول مشابه تولید می كند اما تقسیم میوز به طور عمده در سلول 2n دیده می‌شود و از هر سلول، 4 سلول n ایجاد می كند. ضمناً سلولهای n نمی توانند تقسیم میوز كنند زیرا توانایی تشكیل تتراد را ندارند.

نكته 4:

سلول های یوكاریوت زنده كه تقسیم نمی‌شوند:

– سلول های ماهیچه‌ای و عصبی سلول های یوكاریوت زنده و دارای هسته هستند كه تقسیم نمی‌شوند.

– گلبول قرمز (اریتروسیت) و سلول بالغ آوند آبكش سلول های یوكاریوت زنده و فاقد هسته هستند كه تقسیم نمی‌شوند.

نكته 5:

قانون اول مندل یا اصل تفكیك ژن‌ها می‌گوید:«دو الل مربوط به هر صفت (دو ژن آلل )، هنگام تشكیل گامت از یكدیگر جدا می‌شوند.» كه‌این اتفاق مربوط به آنافاز میوز I است زیرا جدایی كروموزوم های همولوگ یا جدایی آلل های یك صفت از یكدیگر در این مرحله رخ می‌دهد.

نكته 6:

مضاعف سازی سانتریول ها: سانتریول ها برای ورود به میتوز و میوز I یك بار در مرحله G2 از اینترفاز چرخه سلولی و برای ورود به میوز II هم ، دوبار در دو سلول حاصل از میوزI در فاصله‌ی بین تلوفاز I و پروفاز II مضاعف می‌شوند. به عبارت دیگر مضاعف سازی سانتریول برای وقوع تقسیم میتوز 1 بار و برای وقوع تقسیم میوز 3 بار طی دو مرحله صورت می‌گیرد.

برای درك بهتر این نكته به شكل زیر كه خلاصه‌ای از تقسیم میوز را نشان می‌دهد دقت كنید.

نكته 7:

دو برابر شدن تعداد كروموزوم ها (یا همان تقسیم سانترومرها) در مرحله‌ی آنافار II میوز و آنافاز میتوز صورت می‌گیرد اما در آنافاز I تعداد كروموزوم ها ثابت است (زیرا در آنافاز I میوز كروموزوم های همولوگ از هم جدا می‌شوند ولی در آنافاز میتوز و آنافاز II كروماتیدها از هم جدا می‌شوند و هر كدام به طور مستقل یك كروموزوم نامیده می‌شوند. ) و همچنین نو تركیبی در مرحله‌ی متافاز I صورت می‌گیرد.

نكته 8:

همانطور كه می‌دانید از تقسیم میوز هر سلول 2n ، 4 سلول n حاصل می‌آید یعنی تعداد كروموزوم های هر سلول حاصل از تقسیم میوز نصف تعداد كروموزوم های سلول اولیه است و از تقسیم میتوز هر سلول (n و2n و3n و…) ،2 سلول تشكیل می‌شود كه تعداد كروموزوم های هر یك از سلول های حاصله برابر با تعداد كروموزوم های سلول اولیه است.

با توجه به توضیحات بالا، برای به دست آوردن تعداد سلول های حاصل از چند مرحله میتوز و یك مرحله میوز، به ازای هر تقسیم میتوز تعداد سلول ها را دو برابر و به ازای تقسیم میوز تعداد سلول ها را چهار برابر می كنیم.

و همچنین برای به دست آوردن تعداد كروموزوم های سلول های حاصله، به ازای تقسیم میوز تعداد كروموزوم های سلول اولیه را نصف می كنیم و به ازای تقسیم میتوز تغییری در تعداد كروموزوم ها نمی‌دهیم.

نكته 9:

علائم مراحل مختلف برای تشخیص اشکال مراحل مختلف :

1- پروفاز: غشا در حال ناپدید شدن و دوك در حال تشكیل شدن است.

2- متافاز: كروموزوم ها در استوای سلول قرار می‌گیرند.(تشكیل صفحه كروموزومی)

3- آنافاز: كروموزوم ها به سمت قطبین كشیده می‌شوند.

4- تلوفاز : غشای هسته دوباره‌ایجاد می‌شود.

پس از مشخص شدن مرحله تقسیم باید نوع تقسیم مشخص گردد كه به‌این منظور ابتدا میوز I مورد بررسی قرار می‌گیرد كه مشخصه‌ی آن در پروفاز و متافاز وجود تتراد(ساختارهای 4 كروماتیدی ) و در آنافاز I وجود كروموزوم های مضاعف (دو كروماتیدی ) است. در غیر این صورت شكل یا مربوط به میتوز سلول 2n و یا مربوط به میتوز سلول n است،كه اگر در سلول به ازای هر كروموزوم یك كروموزوم همولوگ وجود داشته باشد شكل مربوط به میتوز سلول 2n است ولی اگر كروموزوم همولوگ وجود نداشته باشد شكل مربوط به میتوز سلول n است . در ضمن همواره تقسیم میتوز سلول n كاملاً مشابه تقسیم میوز II سلول 2n است.

نكته 10:

سانتریول ها در سلول های جانوری و همچنین در سلول های گیاهان ابتدایی مثل خزه‌ها و سرخس ها دیده می‌شوند و در گیاهان پیشرفته اگر چه سانتریول وجود ندارد اما دوك تشكیل می‌شود.

نكته 11:

محاسبه تعداد انواع گامت ها:

حالت اول: در این حالت از ما پرسیده می‌شود كه سلولی با عدد كروموزومی مشخص و یا فرمول ژنتیكی معین به دنبال میوز چند نوع گامت تولید می كند كه پاسخ ، حداكثر عدد 2 است زیرا همانطور كه می‌دانید هر سلول پس از دو میوز، 4 سلول از دو نوع ایجاد می كند.( حداكثر به‌این دلیل است كه ممكن است گاهی سلولی تنها تولید یك نوع گامت کند). مثلاً سلولی با فرمول ژنتیكیAAbb ، به دنبال میوز تنها یك نوع گامت تولید می كند.

نكته 12:

محاسبه‌ی تعداد انواع گامت :

حالت دوم: در این حالت فرمول ژنتیكی سلولی را به ما داده و از ما می پرسند كه‌این سلول توانایی تولید چند نوع گامت را دارد كه برای حل این گروه از سؤالها، با توجه به فرمول ژنتیكی برای هر صفت ناخالص عدد 2 و برای هر صفت خالص عدد 1 را در نظر می‌گیریم سپس تمامی‌آعداد را در هم ضرب می كنیم ضمناً اگر در فرمول ژنتیكی داده شده با صفات پیوسته برخورد گردیم به ازای كل صفات پیوسته ، در حالت یكسان بودن صورت و مخرج عدد 1 و به ازای متفاوت بودن آنها عدد 2 را در نظر می‌گیریم .

نكته 13:

محاسبه‌ی تعداد انواع گامت:

حالت سوم، در این حالت عدد كروموزومی سلولی به ما داده می‌شود و از ما پرسیده می‌شود كه‌این سلول توانایی تولید چند نوع گامت را دارد، برای حل آن از رابطه 2 به توان n استفاده می كنیم كه n عبارت است از تعداد جفت كروموزوم هایی كه حداقل یك جفت ژن هتروزیگوت دارند.

برای یافتنn به طریق زیر عمل می كنیم:

1) اگر در سؤالی تعداد جفت كروموزوم های هتروزیگوت و هموزیگوت مشخص بودn برابر است با تعداد جفت كروموزوم های هتروزیگوت.

2) اگر در سؤالی تعداد جفت كروموزوم های هتروزیگوت و هموزیگوت مشخص نشده بود n برابر است با كل جفت كروموزوم.

3) اگر در سؤالی عدد كروموزومی سلول فرد بود، ابتدا به عدد كروموزومی‌یك واحد اضافه كرده سپس n را به دست می‌آوریم.

نكته 14:

محاسبه‌ی تعداد انواع گامت:

حالت چهارم : در این حالت عدد كروموزومی و فرمول ژنتیكی را با هم به ما می‌دهند و از ما می پرسند كه‌این سلول چند نوع گامت می تواند تولید كند، كه برای حل این گروه از سؤال ها یك بار بر اساس فرمول ژنتیكی و یك بار هم بر اساس عدد كروموزومی، تعداد انواع گامت را مطابق حالتهای قبل به دست می‌آوریم سپس تعداد كمتر را به عنوان پاسخ انتخاب می كنیم.

نكته 15:

آرایش دوك متافازی یا تترادی:

به نحوه‌ی قرارگیری تترادها در متافاز میوزI بر روی رشته‌های دوك آرایش دوك متافازی می‌گویند كه تعداد انواع حالت های ممكن برای آن برابر نصف تعداد انواع گامت های ممكن است.

نكته 16:

سلولی كه در پروفاز I میوز قرار دارد، توانایی تولید 2 به توان n نوع گامت را دارد، سلولی كه در متافاز I میوز قرار دارد، تنها توانایی تولید 2 نوع گامت را دارا است، به علاوه سلولی كه در مراحل تلوفاز I،پروفازII و یا آنافاز II قرار دارد تنها توانایی یك نوع گامت را دارد و تلوفاز II خودش در واقع گامت است.

برای خرید محصول فوق ، روی دکمه خرید زیر کلیک کنید .