قواعد درس ششم از كتاب سوم راهنمايي
تعريف فعل نهي : فعلي است که شخصي را از کاري باز مي داريم .
طريقه ساخت فعل نهي : فعل نهي از 6 صيغه مضارع مخاطب ساخته مي شود:
1- ابتدا به اول فعل مضارع ( لا ) اضافه مي کنيم .
2- آخر فعل مضارع که داراي ( ضمه ) است مجزوم ( ساکن ) مي کنيم و فعل هايي را که به نون ختم مي شود به منزله ي ساکن کردن فعل ، نون آخر را حذف مي کنيم.
فقط در فعل جمع مونث مخاطب ، نون آن حذف نمي شود (نوني که ماقبل آن ساکن باشد )
تَذْهَبُ لا تَذهَبْ نرو
تَجْلِسانِ لا تَجلِسا ننشينيد
تَشْکُرونَ لا تَشکُروا تشکر نکنيد
تَنْظُرينَ لا تَنظُري نگاه نکن
تَغْسِلانِ لا تَغسِلا نشوييد
تَکْتُـبْنَ لا تَکتُبْنَ ننويسيد
سوال : فعل نهي با فعل نفي مضارع چه فرقي با هم دارند؟
1 – فعل نفي به اول آن ( لا ) اضافه مي شود ولي آخر فعل مجزوم ( ساکن ) نمي شود. ولي فعل نهي به اول مضارع ( لا ) اضافه مي شود و آخر فعل مضارع مجزوم (ساکن) مي شود .
2 – از نظر معني :
مثال براي نفي | نمي نويسي | نمي روم | نمي خوانيد |
مثال براي نهي | ننويس | نرو | نخوانيد |
۳ – فعل نفي در تمام افعال مضارع (14 ) صيغه انجام مي شود ولي در فعل نهي فقط 6 صيغه مضارع مخاطب انجام مي شود.