قواعددرس سوم از كتاب اول راهنمايي :
كلمه هاي پرسشي يا سوالي
كلمه هاي پرسشي به كلمه هايي گفته مي شود كه از كسي يا چيزي سوال مي كند . و مهمترين آن ها ( من و ما ) در اين درس مي با شد .
الف) كلمه پرسشي « ما» : به معني چه چيزي ؟ يا چيست ؟ وبراي سوال از اشياء و حيوانات استفاده مي شود . و براي سؤال كردن درباره چيز هاي گوناگون(غير از انسان) از كلمه سؤال« ما» استفاده مي كنيم.
كلمه سؤال« ما» به معني« چيست» يا« چه چيزي» مي باشد. كه در عربي به همراه دو اسم اشاره « هذا» و« هذه» بيايد به معني« اين چيست» است.
اگر بخواهيم درباره يك اسم« مذكر» سؤالي بپرسيم از« ما هذا؟» و اگر بخواهيم درباره يك اسم «مؤنث» سؤالي بپرسيم از« ماهذه» استفاده مي كنيم. مثال : ما هذا؟ هذا وَرَقٌ. ماهذِهِ؟ هذِهِ ساعَةٌ.
اگر بخواهيم در باره اسمي سؤال بپرسيم كه نمي دانيم آن اسم مذكريا مؤنث است، هم ، مي توانيم از« ما هذا» و هم مي توانيم از« ما هذه» استفاده نماييم .
مثلا نمي دانيم در يك جعبه كه به عنوان هديه روز تولد به ما داده شده است چيست؟
بنا براين براي ما مشخص نيست كه در آن ، يك شيء مذكر است يا مؤنث، پس مي توانيم بپرسيم : ما هذا؟ يا ما هذه؟
ب) كلمه سؤال« هل » :
اين كلمه ي پرسشي ، به معني « آيا » مي باشد كه اين كلمه سؤالي مي توان درباره همه موجودات سؤال پرسيد . يعني مانند كلمه سؤالي « ما» نيست كه فقط براي غير انسان به كار رود ، بلكه از اين كلمه مي توان هم درباره انسان و هم غير انسان سؤال پرسيد .
كلمه سؤالي«هل» هم براي اسمهاي مذكر و هم براي اسمهاي مؤنث به كار مي رود. راي پاسخ به كلمه سؤالي «هل» ابتدا از كلمه هاي «نعم» يا « لا» استفاده مي كنيم و سپس پاسخ مي دهيم.
مثال : هل هذا عِنَبٌ ؟ نعم ، هذا عِنَبٌ …… هَل هذِهِ مُسلِمَةٌ ؟ لا ، هذهِ مومِنَةٌ